Eşek yüküyle para saydığınız akıllı telefonunuz bir günü çıkartmadığı için çözüm hemen geldi, powerbank’lar.

Günümüzde her beyanattan şüphelenmeniz gerektiği için ben de üreticinin 10400mAh olduğunu iddia ettiği Xiaomi marka powerbank’ımı teste soktum. İlgili ürün Türkiye’den alındı, garantili olduğu -yine- iddia ediliyor. 3 ay civarı da kullanıldı.

Test setupumuz basit, daha önce Bluetooth modu yapılıp burada yayınladığım Hyperion charger, bu iş için absürd çapta (12 AWG) bağlantı kabloları ve bir adet Xiaomi powerbank.

setup

 

Powerbank sabit 5V vermek üzerine ayarlı. Gerçek dünyada sabit 5V veren bir batarya olmadığı için Hyperion üzerinde sahte bir profil yaratıp 4S NiMH olarak gösterdim. 2A sabit akım ile deşarj sürecini başlattım.

ss

3 saat 9 dakika sonucunda gördüm ki, 10400mAh’lık powerbank’ım 6327mAh sağladıktan sonra havlu attı.

Şaşırdım mı, hayır. Ama millet şaşırıyor, bu yüzden de bu yazıyı yazıyorum.

Notlarım:

Powerbank üzerinde yazan mAh değeri, cihazın içindeki pillerin mAh değerlerinin toplanarak elde edilmesi sonucu ortaya çıkıyor. Yalan, aslen üreticinin insafına kaldınız. 2000’lerin başı 10.000W’lık bilgisayar hoparlörleri piyasayı sarmıştı. Sonra millet ayıkınca P.M.P.O. (peak momentary power output) diye not düşmeye başladılar. Aynı kafa.

Xiaomi, bu cihazın içinde LG Chem LGABB41865 batarya kullanıldığını not düşmüş. Internet’te yer alan teardownlarda bu iddiayı doğrulamak mümkün. Ancak kimse kafayı takıp tek tek cell başı kapasite testi yapmamış gördüğüm kadarıyla. Üretici firma LG’den alıyorum diyerek şekli benzer farklı hücreler kullanmış gayet olabilir. Bilemezsiniz.

Üstelik bu yazıya konu olan şarj cihazının birçok klonu oluştu piyasada. Ben güya klon olmasın diyerek Türkiye’de “yetkili” satıcısından aldım. Ama görüldüğü üzere ya cihazın kendisi bu kadar, ya da “yetkili” satıcı gayet çakmayı itelemiş. Ben 45 liraya aldım, şu an Türkiye’de 18 liraya satışı var “aynı” ürünün! Ondan ne kadar verim alacağınızı oran orantıyla bulma işini burayı okuyanlara bırakıyorum.

İlk notumda dedim ki, cihaz üzerinde yazan kapasite değeri aslen içindeki bataryanın değeri. Bu değer bir manaya gelmiyor. Zira arada 2 elektronik devre var, birincisi powerbank’ın içinde yer alan pillerden 5V elde etmeye çalışan boost regulator, diğeri ise telefonunuzun içinde yer alan 5V’i telefon pilini doldurmak için düşüren buck regulator. Hiç elektronikten anlamasanız dahi araya bir şeyler eklendiğinde verimin düşeceğini bilin. Eklediğiniz şey pasif bir komponentse bile verim teoride düşer (misal kablo!).

Powerbank üreticisi demiş ki, “biz üstün Amerikan kalitesine sahip çip kullandık”. İçini açınca görüyoruz ki bir adet TI BQ24195 (http://www.ti.com/lit/ds/symlink/bq24195.pdf) bizi karşılıyor.

Xiaomi-Mi-Power-Bank-BQ24195

(fotoğraf http://www.hardwarezone.com.sg/review-xiaomis-10400mah-mi-power-bank-review-and-teardown-s14-crazy sitesinden araklanmıştır, ben açınca farklı bir şeyle karşılaştığımda sinirlenmemek için benimkini açmadım, gözden ırak gönülden ırak)

Açıkçası belirtmem gerekiyor ki, Çinli üreticilerde üretici adını normal şartlarda duymamıza imkan olmayan acayip üreticilerin ürettiği entegre çözümlere rastlamaya alışkın biri olarak, TI markasını görünce şaşırdım.

BQ24195 spekleri incelendiğinde tam olarak “powerbank yapma çipi” olarak üretildiği görülebilir. Üstelik TI ve eskiden National markalı güç elektroniğinden beklediğim yüksek verimlilik burada da görülüyor, %92 buck (powerbank’ın kendi pilini doldurması), %91 boost (powerbank’ın telefonunuzu doldurması) verimliliği (tabii ki teorik) göz dolduruyor. Bu hesapla gidildiğinde benim ölçtüğüm 6327mAh değeri boost devresindeki kayıplar düştükten sonraki değer. Fakat bu kaybı hesaba katsam dahi reklam edilen 10400mAh değeri ile aramızda bir 4000mAh’cık eksik var.

Bunu geçersek, bir de telefonun çevrimi kayıp yaratacak demiştim. Güncel mobil cihazlar da güç elektroniği konusunda en üst seviyede oldukları için, onların da en az bir %90 verimliliği vardır diye varsayabilirsiniz. Yani %10 kaybınız daha olacak.

 

Özet:

Powerbank üzerindeki rakamla telefonunuzun pili üzerinde yazan rakamı oranlayıp, “hee bu bunu şu kadar kez şarj eder” demeyin; o iş öyle değil.